MANILA — Unang inilatag ng House prosecution panel nitong Lunes ang isang hostile witness sa impeachment trial ni Vice President Sara Duterte—si Gina Acosta, dating special disbursing officer (SDO) ng Office of the Vice President (OVP).
Bukod sa kanyang tungkulin bilang SDO na may mandato umanong mag-disburse ng confidential funds ng OVP noong 2022 at 2023 alinsunod sa Joint Circular 2015-01, matagal na ring may kaugnayan si Acosta sa mga tanggapan na pinamunuan ni Duterte.
Dating SDO rin ng Davao City
Sa pag-aalok ng kanyang testimonya bilang ebidensya ng private prosecutor na si Amando Ligutan, lumitaw na empleyado pa rin si Acosta ng OVP, kung saan hawak niya ang ranggong Vice Presidential Staff 6.
Bago siya naging SDO ng OVP, nagsilbi rin si Acosta bilang SDO ng Davao City government noong alkalde pa si Duterte mula 2019 hanggang 2022.
Mula 2016 hanggang 2022, naging staff member din siya ng Davao City Administrator’s Office at Davao City Budget Office—mga taon na nagsilbi si Duterte bilang alkalde ng lungsod.
Sa pagtatanong ni Senate impeachment court presiding officer Francis Escudero, sinabi ni Acosta na ang kanyang termino bilang OVP official ay coterminous sa termino ng Vice President, na nakatakdang magtapos sa Hunyo 30, 2028.
P500 milyon confidential funds, ipinagkatiwala kay Lachica
Sa ika-16 na araw ng impeachment trial, sinabi ni Acosta na P500 milyon na confidential funds ng OVP noong 2022 at 2023 ang kanyang inilabas at ipinagkatiwala kay Colonel Raymund Lachica, na noo’y opisyal ng Vice Presidential Security and Protection Group.
Ayon kay Acosta, si Lachica lamang umano ang may alam kung paano ipatutupad ang mga confidential activities.
“Yes, Your Honor. Siya (Lachica) lang ‘yung may alam on how to implement ’yung confidential activities,” ani Acosta.
Ipinaliwanag din niya na hindi trabaho ng isang security officer ang paghawak ng confidential funds, kundi ng disbursing officer. Gayunman, matapos niyang i-release ang pera kay Lachica, sinabi niyang si Lachica ang pumipirma bilang tumanggap nito at nagbibigay sa kanya ng utilization report.
‘May approval po kay Ma’am Inday Sara’
Hindi ito ang unang pagkakataong nagsalita si Acosta tungkol sa pag-release ng confidential funds kay Lachica.
Sa isang House inquiry noong Nobyembre 2024, sinabi ni Acosta na si Duterte mismo ang nagbigay ng go-signal para ma-turn over kay Lachica ang P125 milyon na confidential funds ng OVP noong 2022.
Nang tanungin ni House justice panel chairperson at Batangas Rep. Gerville Luistro kung ano ang naging batayan niya sa pagbigay ng malaking halaga kay Lachica, sumagot si Acosta:
“May approval po kay Ma’am Inday Sara.”
Ipinaliwanag din niya kung bakit niya pinagkakatiwalaan si Lachica.
“I trust Sir Lachica po kasi tina-trust po siya ng aking head of [OVP] office na si Ma’am Inday Sara [Duterte],” ani Acosta.
Bakit ‘hostile witness’?
Itinuturing na hostile witness si Acosta sa kasalukuyang impeachment proceedings, kahit siya ay dating SDO ng OVP at nananatiling empleyado ng tanggapan.
Sa kanyang mga testimonya, naglahad si Acosta ng mga detalye tungkol sa kanyang naging papel sa pag-release ng confidential funds at sa mga taong tumanggap at gumamit nito—mga paksang sinusuri ngayon ng Senate impeachment court bilang bahagi ng paglilitis laban kay Duterte.
Ang kanyang testimonya ay kabilang sa mga pangunahing isyung tinututukan ng prosecution kaugnay ng paggamit at paghawak sa confidential funds ng OVP.
